Það hefur verið spennandi undanfarna mánuði að fylgjast með pólitíkinni í Þýskalandi. Fyrsta stóra fréttin í þessari atburðarás var auðvitað að Angela Merkel skyldi ná því að verða kanslaraefni kristilegra demókrata (CDU) og kristilegra sambandsflokksins í Bæjaralandi (CSU). Í ennþá nokkuð karllægu Þýskalandi þar sem einmitt þessir íhaldsömu flokkar hafa haft á stefnuskráinni að réttast og best væri að halda konunum inni á heimilunum var þetta ánægjuleg stórfrétt í mínum huga. Skoðanakannanir bentu líka til þess að hún væri nokkuð örugg með að verða næsti kanslari og að íhaldsflokkarnir (CDU/CSU) myndu sigra sósíaldemokrata (SPD) með Gerhard Schröder í broddi fylkingar. Eins og við var að búast voru bak við tjöldin stórir hópar íhaldsmanna mjög óánægðir með Angelu Merkel sem leiðtogaefni þó að enginn treysti sér til að segja opinberlega það sem mörgum íhaldsmanninum fannst í hjarta sínu að kanslarastarfið væri karlmannsstarf. Ekki má gleyma því að Angela komst til valda í flokknum í tómarúminu sem myndaðist eftir að Helmut Kohl hrökklaðist úr eldlínunni eftir mikið hneyksli þar sem kom í ljós að flokkurinn og Kohl höfðu þverbrotið lög um fjármögnun stjórnmálaflokka árið 2000. Andrúmsloftið á þeim tíma hrópaði á rótækar breytingar í forystusveit flokksins og það hrikti í öllu flokksapparatinu sem án þessa andrúmslofts hefði líklega ekki hleypt austurþýski konu svona langt.

Schröder og Müntefering á góðri stundu

Niðurstaða kosninganna nú í haust kom öllum verulega á óvart. Í raun voru það litlu flokkarnir sem unnu kosningarnar en bæði íhaldsflokkarnir (CDU/CSU) í og sósíaldemókratar (SPD) töpuðu verulegu fylgi. Frjálslyndir hægrimenn (FDP) sem starfaði áður með CDU/CSU á tímum Helmut Kohl bættu við sig (+ 2,4%) en það dugði þó ekki til að þeim tækist að mynda hægristjórn með Angelu Merkel og félögum eins og Guido Westerwelle formaður flokksins hafði ætlað sér.

Eftir miklar hártoganir strax eftir kosningarnar um túlkun á niðurstöðum kosninganna varð fljótlega ljóst að skynsamlegast væri að íhaldsflokkarnir og sósíaldemókratar stofnuðu til samsteypustjórnar. Í framhaldi af ákvörðun um að láta á þetta munstur reyna fór af stað mikill slagur um kanslarastarfið sem endaði með því að íhaldsflokkarnir (CDU/CSU) keyptu í raun kanslarastólinn dýru verði því sósíaldemókratar fengu í staðin flest mikilvægustu ráðuneytin. Stjórnarmyndunarviðræðurnar leiddu Angela Merkel (CDU), Edmund Stoiber (CSU) og Franz Müntefering þingflokksformaður sósíaldemókrata (SPD) þar til í byrjun þessarar viku þegar málið tók nýja stefnu.

Müntefering, Merkel og Stoiber

 

Á mánudaginn tilkynnti Franz Müntefering að hann myndi ekki gefa kost á sér áfram sem formaður SPD á landsfundi flokksins eftir tvær vikur. Ástæðan fyrir þessari óvæntu ákvörðun var að hann varð undir á fundi fulltrúaráðs flokksins þar sem tekist var á um hver ætti að taka við embætti aðalritara flokksins. Á þriðjudagsmorgun tilkynnti Stoiber að nú þegar ljóst væri að Müntefering ætaði að hætta sem flokksformaður SPD væri allt breytt og að hann ætlaði að fara aftur yfir þá ákvörðun sína að flytja til Berlínar og taka þátt í landsstjórnmálunum. Síðar um daginn kom í ljós að hann var hættur við að taka þátt í samsteypustjórninni. Á miðvikudagsmorgun flaug hann til Rómar til að hitta gamlann kunningja, Jósef Ratzinger fyrrum erkibiskub af München og Freising sem nú starfar sem Páfi í Róm og kallar sig Benedikt. Á meðan Stoiber naut gestristni Jósefs á miðvikudag og fimmtudag blossuðu upp óánægjuraddir í Bæjaralandi og nú á föstudagsmorgni er ekki ljóst hvort að hann eigi nokkra framtíð fyrir sér í Bæjaralandi.

Ratzinger sýnir Stoiber nýjustu maríustyttuna sína í Róm.

 

Ég verða að segja að mér hló lítill fugl í bjósti þegar ég sá Stoiber pakka saman í Berlín og halda til Rómar. Edmund Stoiber er fæddur í  árið 1941 og er alinn upp í kristilega sambandsflokknum (CSU) á hægra brjóstinu á Franz Joseph Strauß fyrrum forsetisráðherra Bæjaralands. Kristilegi sambandsflokkurinn hefur frá stríðslokum oftast verið með hreinann meirihluta í bæríska þinginu (Landtag). Stoiber hefur frá árinu 1994 aldrei þurft að gera annað en að glotta og hrista hausinn yfir tillögum minnihlutans þar. Hann er ekki teymistýpa og ég sé hann ekki fyrir mér í góðri samvinnu við einn eða neinn sem ekki leyfir honum að ráða. Hann var varla lentur í Berlín þegar hann var komin í hár saman við Annettu Schavan (CDU) tilvonandi menntamálaráðherra í samsteypustjórninni um það hvaða málefni tilheyrðu viðskiptaráðneytinu sem hann ætlaði að taka að sér.

 

 Edmund Stoiber 1979

Mér er minnistætt þessi 13 ár sem ég bjó í Bæjaralandi hversu oft Stoiber hefur flúið af hólmi til að bjarga eigin skinni. Einu sinni man ég eftir því þegar skandall var í uppsiglingu vegna fjármálahneykslis þegar hann byrjaði allt í einu á miðjum degi í bæríska þinginu að þéra gamlann vin sinn til fjölda ára sem hafði misstigið sig og var á leiðinni í vandræði. Þvert ofan í yfirlýsingar fór hann ekki í stjórnarandstöðu í landsþinginu (Bundestag) eftir að hann tapaði kosningunum sem kanslaraefni CDU/CSU árið 2002. Þá fór hann aftur heim í hlýjuna í Bæjaralandi og hélt þar áfram sem forsetisráðherra. Ég held að það sé gott að Stoiber sé horfinn af sjónarsviðinu í Berlín, ég held að það væri gott fyrir Bæjaraland að hann hverfi líka af sjónarsviðinu þar. Það er nauðsynlegt að hleypa af stað endurnýjun í Kristilega sambandsflokknum (CSU) sem Stoiber hefur staðið í vegi fyrir í mörg ár.

Ég vona svo sannalega að nú fari stjórnarsáttmálinn í Berlín að líta dagsins ljós. Það eru stór verkefni framundan og árangurinn af þeim snertir alla íbúa Evrópu og þar með einnig okkur Íslendinga.

Áfram Þýskaland !

(ljósmyndir eru fengnar að láni hjá ARD af vefnum www.tagesschau.de)